Opbrengsten Leercirkels Wapens en Jongeren 2025/2026
Laatst gewijzigd op: 08-09-2026De aanpak van wapenbezit en incidenten met wapens onder jongeren blijft aandacht vragen. Jongeren beschermen tegen dader- en slachtofferschap vraagt om samenwerking, kennisdeling en praktische hand Lees meer over de rol van internet vatten.
Daarom organiseert het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (het CCV) samen met het ministerie van Justitie en Veiligheid leercirkels over wapens en jongeren. In deze kleinschalige bijeenkomsten leren professionals met en van elkaar. Op deze pagina vind je de opbrengsten van de eerste vier leercirkels in 2025 en 2026.
Wat zijn de leercirkels Wapens en Jongeren?
De leercirkels zijn bijeenkomsten voor professionals die in hun werk te maken hebben met jongeren, veiligheid en preventie. Denk aan gemeenten, scholen, jongerenwerk, politie en andere partners in zorg en veiligheid.
In elke leercirkel staat een praktijkthema centraal. De bijeenkomsten bieden ruimte voor kennisdeling, voorbeelden uit de praktijk en gesprek over dilemma’s waar professionals in hun werk tegenaan lopen. De huidige pagina beschrijft de leercirkels als kleinschalige bijeenkomsten om met elkaar en van elkaar te leren.
Voor wie is deze pagina bedoeld?
Deze pagina is bedoeld voor professionals die meer willen weten over de opbrengsten van de leercirkels en die zoeken naar praktische inzichten voor hun eigen aanpak. Bijvoorbeeld beleidsadviseurs, schoolprofessionals, jongerenwerkers, boa’s, politie, zorgpartners en andere betrokkenen.
De opbrengsten laten zien welke vragen in de praktijk spelen en welke kennis, samenwerking en hulpmiddelen nodig zijn om jongeren beter te beschermen tegen wapenbezit en wapengeweld.
Wat leveren de leercirkels op?
De leercirkels leveren kennis, praktijkvoorbeelden en nieuwe inzichten op. Ze maken zichtbaar wat werkt in de praktijk, waar professionals tegenaan lopen en welke samenwerking nodig is om verder te komen.
De opbrengsten van de eerste vier leercirkels laten zien dat een effectieve aanpak vraagt om:
- vroegsignalering
- samenwerking tussen partners
- zicht op de leefwereld van jongeren
- aandacht voor zowel online als offline gedrag
- duidelijke handelingsperspectieven in de praktijk
Wat zijn de belangrijkste lessen uit de eerste vier leercirkels?
De eerste vier leercirkels laten zien dat de aanpak van wapens en jongeren niet draait om één maatregel of één organisatie. Het vraagt om samenhang, kennis en een aanpak die aansluit bij de leefwereld van jongeren.
De belangrijkste lessen zijn:
- kijk naar de jongere in zijn hele leefwereld
- neem online signalen serieus
- zorg dat scholen voorbereid zijn op incidenten
- investeer in vroegsignalering en samenwerking
- maak duidelijk wat wel en niet kan bij gegevensdeling
- bied jongeren ook perspectief en ondersteuning
Meer weten?
Wil je verder lezen over dit onderwerp? Bekijk dan ook de andere pagina’s in deze toolbox, zoals de gemeentelijke aanpak, scholen, horeca, het barrièremodel Wapens en Jongeren en de interventiematrix.
Mocht je een onderwerp hebben voor een nieuwe leercirkel? Neem dan contact op met Ingrid Schuurs.
Waarom is online jongerenwerk belangrijk?
Jongeren leven niet alleen offline, maar ook online. Contact, status, groepsdruk en conflicten spelen zich vaak af via sociale media en andere digitale kanalen. Wie jongeren wil bereiken, ondersteunen of vroegtijdig signalen wil oppakken, moet daarom ook oog hebben voor die online wereld.
Tijdens de eerste leercirkel stond de kracht van online jongerenwerk centraal. Daarbij ging het om de vraag hoe jongerenwerkers jongeren online kunnen bereiken en welke rol online contact kan spelen in preventie en ondersteuning. De workshopleiders waren Edwin Engelhart van Welzijn Rijswijk en Thomas Vermeij van Epic Youth.
Wat kwam in deze leercirkel aan bod?
In deze leercirkel werd toegelicht hoe jongerenwerk op school kan ontstaan en uitgroeien tot een stevige werkwijze in de praktijk. Ook kwam aan bod hoe online jongerenwerk jongeren via digitale kanalen bereikt, welke preventieve interventies mogelijk zijn en hoe talentontwikkeling kan worden ingezet in plaats van criminalisering.
Wat kun je hiermee in de praktijk?
De opbrengst van deze leercirkel is dat online jongerenwerk een waardevolle aanvulling kan zijn op bestaand jongerenwerk. Het helpt professionals om:
- jongeren eerder te bereiken
- signalen sneller op te pikken
- aan te sluiten bij de leefwereld van jongeren
- preventief te werken vanuit contact en vertrouwen
Waarom vraagt dit om voorbereiding?
Als een leerling of student een nepwapen of echt wapen mee de klas in neemt, vraagt dat om snel en zorgvuldig handelen. Scholen moeten dan weten wat zij doen, wie waarvoor verantwoordelijk is en wanneer partners zoals politie worden ingeschakeld.
De tweede leercirkel ging over precies die vragen. De bijeenkomst richtte zich op wat een school op orde moet hebben, welke tools en hulpmiddelen beschikbaar zijn en welke dilemma’s er in de praktijk spelen. De workshopleiders waren Nathalie Vriezelaar en Yvonne van der Zanden van Stichting School en Veiligheid en Ben Klaver van de politie.
Wat kwam in deze leercirkel aan bod?
In deze leercirkel stond centraal hoe scholen kunnen handelen bij signalen of incidenten rond wapens. Daarbij ging het onder meer over verantwoordelijkheden binnen de school, het inschakelen van politie of andere partners en de vraag welke voorbereiding nodig is om in een acute situatie goed te kunnen handelen.
Wat kun je hiermee in de praktijk?
De opbrengst van deze leercirkel is dat scholen gebaat zijn bij duidelijke afspraken en een goede voorbereiding. Deze leercirkel onderstreept het belang van:
- een helder veiligheidsplan
- duidelijke rollen binnen de school
- afspraken met externe partners
- kennis van beschikbare tools en hulpmiddelen
- ruimte om dilemma’s te bespreken
Waarom zijn vroegsignalering en gegevensdeling zo belangrijk?
Professionals willen voorkomen dat jongeren verder afglijden in criminaliteit. Daarvoor moet je signalen op tijd herkennen en weten wat je ermee doet. Ook moet duidelijk zijn met wie je zorgen deelt en welke persoonsgegevens je wanneer mag delen.
De derde leercirkel stond in het teken van vroegsignalering en gegevensdeling. Daarbij werd ingegaan op vermoedens, signalen en feiten rond zorgwekkend gedrag of wapenbezit, en op de vraag hoe professionals daar zorgvuldig mee omgaan. De workshopleiders waren Frannie Herder en Nicole Langeveld van het CCV.
Wat kwam in deze leercirkel aan bod?
De bijeenkomst gaf antwoord op vragen als:
- wat doe je bij zorgwekkende signalen?
- met wie deel je je zorgen?
- welke persoonsgegevens mag je delen?
- onder welke voorwaarden is gegevensdeling mogelijk?
Hiermee sloot de leercirkel aan op vragen die veel professionals in de praktijk hebben bij het combineren van veiligheid, privacy en samenwerking.
Wat kun je hiermee in de praktijk?
De opbrengst van deze leercirkel is dat vroegsignalering alleen goed werkt als professionals weten wat ze zien, wat ze mogen delen en hoe zij dat zorgvuldig doen. Deze leercirkel helpt om:
- signalen beter te duiden
- sneller samen op te trekken
- onzekerheid over gegevensdeling te verkleinen
- zorgvuldiger en doelgerichter te handelen
Wat is Keerpunt?
Keerpunt is een landelijk online hulpplatform voor jongeren die verstrikt zijn geraakt in criminaliteit, daarin worden uitgebuit of daarvoor kwetsbaar zijn. Het platform is ontwikkeld door Fier, het Centrum tegen Kinderhandel en Mensenhandel, Spine en Chat met Fier.
Waarom was Keerpunt onderwerp van een leercirkel?
Keerpunt krijgt regelmatig vragen van jongeren, ouders, verzorgers en hulpverleners over wapenbezit en uitbuiting. Dat maakt het platform een waardevolle bron van praktijkkennis over wat er leeft, welke zorgen er zijn en welke ondersteuning nodig is.
In de vierde leercirkel werden deze vragen besproken. De workshopleiders waren Daphne Langerak en Suzanne Bode van Keerpunt.
Wat kun je hiermee in de praktijk?
De opbrengst van deze leercirkel is dat laagdrempelige online hulp van grote waarde kan zijn voor jongeren die vastlopen of risico lopen. Deze leercirkel laat zien dat het helpt om:
- jongeren snel en veilig toegang te geven tot hulp
- signalen van uitbuiting en kwetsbaarheid beter te herkennen
- ouders en professionals beter te ondersteunen
- de stap naar hulp kleiner te maken
Button: Lees meer over Keerpunt