Werkwijze bij aantreffen drugsafval
Laatst gewijzigd op: 01-06-2026Drugsafval op dumplekken en op drugsproductielocaties kunnen acuut gevaar opleveren. Denk aan giftige dampen, bijtende stoffen en explosiegevaar. Werk daarom altijd volgens een vaste werkwijze. Zo bescherm je jezelf, omstanders en het milieu, én blijft de plaats delict bruikbaar voor onderzoek.
Vaste veiligheidsregels
Neem de volgende veiligheidsregels in acht:
Raak geen verpakkingen aan en open deze niet. Duw, schop of schud nooit aan vaten of jerrycans. Open geen achtergelaten voertuig, aanhanger of vaartuig. Eet, drink en rook niet op de plaats delict en gebruik geen open vuur. Drugsafval is gevaarlijk!
Benader de locatie niet dichter dan 25 meter. Ga bij een vermoedelijke drugsproductielocatie nooit naar binnen, omdat er altijd gevaar aanwezig is voor giftige stoffen, gassen, brand of ontploffing. Zie je damp, bolstaande vaten of hoor je sissende geluiden? Vergroot de afstand tot minimaal 50 meter. Zie je rook of brandende stoffen? Houd dan nog meer afstand, minimaal 100 meter. Benader de situatie altijd met de wind in de rug. Dan is de blootstelling aan schadelijke dampen en/of gassen minimaal.
Het houden van afstand is ook belangrijk zodat mogelijk sporen niet beschadigd raken of verloren gaan. Dit is ook van belang voor de mogelijkheden om de opruimkosten in het bestuursrechtelijke en/of strafrechtelijke traject te verhalen op de dader.
Zet de locatie ruim af en houd omstanders op afstand. Minimaal 10 meter. Ruik je vanaf het afzetpunt een sterke chemische geur? Vergroot de afstand tot minimaal 25 meter. Alleen deskundigen met passende persoonlijke beschermingsmiddelen mogen de plaats delict betreden.
Werkwijze in stappen
Onderstaande stappen helpen om veilig en eenduidig te handelen, van melding tot opruimen en nazorg.
Degene die iets ontdekt, maakt één overzichtsfoto op afstand, loopt weg en brengt zichzelf in veiligheid. Bel meteen alarmnummer 112. Geef de locatie door en wat je ziet, bijvoorbeeld rook, brand of lekkage.
Informeer daarna de eigenaar van de grond en/of opstallen. Het is belangrijk dat de eigenaar officieel aangifte doet bij de politie. Als de dader bekend is, kan de schade verhaald worden en moet de dader de schade terugbetalen. Zonder aangifte is er wettelijke geen gedupeerde.
Ligt het afval in of bij oppervlaktewater? Stem dan ook af met de waterbeheerder.
De hulpdiensten en partners stemmen af wat nodig is:
De brandweer beoordeelt het risico voor mens, dier en milieu en neemt zo nodig maatregelen. Daarbij houdt de brandweer rekening met opsporing.
De politie zorgt voor openbare orde en veiligheid en beoordeelt of er opsporingsaspecten zijn. Als dat nodig is, wordt de Landelijke Faciliteit Ontmantelen (LFO) ingeschakeld. Monsterafname van stoffen kan plaatsvinden. Onderzoek kan worden uitgevoerd via het Nederlands Forensisch Instituut (NFI).
Politie, brandweer, gemeente en toezichthouders stemmen de vervolgstappen af, zoals aangifte en communicatie.
Werkzaamheden op de plaats delict starten pas nadat een deskundige heeft vastgesteld dat het veilig is. Denk aan een adviseur gevaarlijke stoffen (AGS) van de brandweer of de LFO.
Volgorde: eerst het sein veilig, dan opsporing, daarna opruimen en afvoeren.
Uitzondering: Een deskundige hoeft niet te komen als vaststaat dat vaten afgesloten zijn en er optisch goed uitzien én dat vaten niet bol staan en niet roken, lekken, stinken, bruisen, borrelen of branden. Bij twijfel: laat een deskundige beoordelen.
Het bevoegd gezag is verantwoordelijk voor het verzamelen en afvoeren van het drugsafval en voor het herstellen van de schade. Het verwijderen gebeurt door een geaccrediteerde afvalinzamelaar. Het transport vindt plaats volgens de bepalingen van de ADR. Het afval wordt afgevoerd naar een depot voor chemische afvalstoffen en/of een erkend afvalverwerkingsbedrijf.
Verwacht je bodemverontreiniging? Dan is bodemonderzoek door een milieukundig adviesbureau nodig. Bodemverontreiniging dient in principe altijd te worden opgeruimd (gesaneerd). Alleen adviesbureaus en aannemers met de juiste certificering mogen deze werkzaamheden uitvoeren.
Leg alle relevante gegevens vast, zoals:
- locatie;
- eigenaar van de grond/opstal;
- overtreder;
- bevoegd gezag;
- betrokken toezichthouder;
- analyserapport aangetroffen drugsafval;
- rapport van bevindingen van de meting van de brandweer;
- proces-verbaal van bevindingen;
- betrokken instanties;
- kosten voor opruimen, afvoeren en verwerken van het drugsafval;
- kosten voor bodemsanering.
Voeg afbeeldingen toe aan het dossier.
De toezichthouder stuurt deze informatie naar de behandelend juridisch medewerker, meestal van het team Vergunningen en Handhaving.
Rol toezichthouders
Toezichthouders kunnen bijdragen zonder de plaats delict te betreden. Bijvoorbeeld door de locatie af te zetten, op afstand te observeren en relevante informatie vast te leggen. Let daarbij op aanwijzingen zoals etiketten, verschijningsvormen en mogelijke herkomst. Verzamel waar mogelijk informatie over tijdstip van dumping, mogelijke voertuigen en personen en signalen in de omgeving. Maak overzichtsfoto’s op veilige afstand en leg waarnemingen en handelingen vast.
Achtergrondinformatie
- Landelijk protocol drugsafval
- Protocol Limburg: aanpak van drugsafvaldumpingen en drugsproductie in Limburg
- Handleiding bestuursrechtelijke aanpak milieuovertredingen afkomstig van syndru-labs (Omgevingsdienst Achterhoek, 2025)
- Wat doe je als er drugsafval op jouw terrein wordt geloosd? (BNNVARA, 2023)