Veelgestelde vragen

De Digital Services Act (DSA) is een Europese wet die sinds februari 2024 in de gehele EU geldt. Het doel is om internetgebruikers beter te beschermen en illegale online inhoud aan te pakken. De DSA zegt dat wat offline verboden is, ook online verboden moet zijn. De wet geldt voor onder andere sociale media, online marktplaatsen, zoekmachines en cloud-diensten. Deze platforms moeten zorgen voor een veiligere online omgeving. Ze moeten illegale inhoud aanpakken, duidelijk zijn over advertenties en gebruikers informeren als hun berichten worden verwijderd of beperkt. In Nederland controleren de Autoriteit Consument & Markt (ACM) en de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) of bedrijven zich aan de regels houden.

Het online gebiedsverbod in Utrecht riep vragen op over wat een burgemeester kan doen tegen online oproepen die tot onrust op straat leiden. Hieronder vind je brieven, artikelen en een leidraad die meer inzicht geven in deze casus en de juridische mogelijkheden en grenzen.

• Leidraad inzet artikel 175 Gemeentewet bij OAOV (2 december 2025)
• Burgemeesters zoeken grenzen op met online uitingsverbod (22 januari 2023)
• Raadsbrief Beslissing op bezwaar ‘online gebiedsverbod’ (15 juni 2022)
• Openbare vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën over het online gebiedsverbod (8 maart 2022)
• Beantwoording raadsvragen over online gebiedsverbod Utrecht (21 december 2021)
• Opleggen online gebiedsverbod is ‘holle retoriek’ | Binnenlands Bestuur (8 december 2021)
• Brief ‘Last onder dwangsom’ van Sharon Dijksma, burgemeester Utrecht (26 november 2021)
• Het digitaal gebiedsverbod als gemeentelijk instrument tegen online aangejaagde ordeverstoringen | Bestuurswetenschappen (1 november 2021)
• Raadsbrief inzichten en analyse ongeregeldheden (oktober 2020)

Illegale content. Dit plaatsen is strafbaar. Voorbeelden van illegale content zijn fenomenen zoals kinderpornografie- en terroristische content.

Onrechtmatige content. Dit plaatsen kan mensen persoonlijk raken. Het is informatie dat door mensen op het internet wordt geplaatst, dat in strijd is met het recht, vanwege de schadelijke gevolgen ervan en/of omdat de belangen van anderen daardoor op ernstige wijze worden aangetast. Voorbeelden van onrechtmatige content zijn online bedreigingen, privacy-inbreuken of wraakporno.

Ongewenste content. Dit is niet strafbaar en niet onrechtmatig. Maar deze vorm van content kan wel vervelende gevolgen hebben voor een gemeente. Voorbeelden van deze ongewenste content is het plaatsen van ‘fake informatie’. Burgers kunnen hier onrustig van worden, wat effect kan hebben op de openbare orde.