Secondant: Een jaar na Lisa
Nog altijd is de schok voelbaar, een jaar na de moord op de 17-jarige Lisa. Zij fietste van Amsterdam naar Abcoude toen ze in Duivendrecht werd aangevallen en doodgestoken. Haar dood bracht een golf van verontwaardiging op gang en zette geweld tegen vrouwen opnieuw hoog op de agenda.
Inmiddels zijn er maatregelen genomen: betere verlichting, gesnoeide bosjes, extra toezicht en nieuwe plannen voor samenwerking tussen politie, gemeenten, onderwijs en hulpverlening. Maar de ongemakkelijke vraag blijft: voorkomen we hiermee geweld, of reageren we vooral nadat het al is gebeurd?
Grensoverschrijdend gedrag
Precies daarover sprak Secondant al in 2024 met regeringscommissaris Mariëtte Hamer en hoogleraar Janine Janssen. Hun analyse is actueler dan ooit. Want wie alleen inzet op veilige fietsroutes en lantaarnpalen, mist volgens deskundigen een belangrijk deel van het probleem: grensoverschrijdend gedrag begint vaak veel eerder: in normen, taal, machtsverhoudingen en het niet herkennen van grenzen. Zoals Hamer het scherp formuleerde: “Vrijheid van de een houdt op bij de grens van een ander.”
Omgedraaid perspectief
Hamer en Janssen kijken voorbij de vraag wat vrouwen moeten doen om veilig thuis te komen. Zij draaien het perspectief om: wat moeten samenleving, organisaties, professionals én mannen en jongens doen om geweld en seksueel grensoverschrijdend gedrag te voorkomen? Janssen benadrukt daarbij dat cultuurverandering alleen lukt als jongens en mannen niet uitsluitend als probleem worden aangesproken, maar ook als onderdeel van de oplossing. Dat maakt hun gesprek relevant voor iedereen die werkt aan sociale veiligheid: van gemeenten en politie tot onderwijs, sport en werkgevers.
Het belang van preventie
Het interview laat zien waarom preventie meer vraagt dan incidentenbeleid. Het gaat om het bespreekbaar maken van grenzen, het herkennen van risicovolle patronen, het versterken van meldstructuren en het bouwen aan organisaties waarin mensen zich veilig genoeg voelen om iets te zeggen. Een jaar na Lisa is dat geen theoretisch gesprek meer, maar een urgente opdracht. Lees het interview met Mariëtte Hamer en Janine Janssen op Secondant en ontdek waarom echte veiligheid begint vóórdat het misgaat.