Een unieke samenwerking tussen wetenschap en toezichtspraktijk: Programma Handhaving & Gedrag

Vide, de beroepsvereniging voor toezichtprofessionals, organiseerde op 3 september een symposium. Een belangrijk onderwerp was de samenwerking tussen wetenschappers en toezichthouders. Hoe zorgen zij samen voor onderzoek dat toezichthouders ook echt in de praktijk kunnen gebruiken?

Die samenwerking kent verschillende uitdagingen. Onderzoekers willen bijvoorbeeld graag een bepaald thema verder onderzoeken. Toezichthouders zoeken juist kennis die direct bruikbaar is in hun werk. Ook kunnen onderzoekers en toezichthouders anders denken over hoe en in welke taal zij onderzoeksresultaten publiceren. Daarnaast kunnen politieke gevoeligheden een rol spelen.

Voor wetenschappers is het soms ook lastig om binnen een toezichthoudende organisatie de juiste contactpersoon te vinden. Die persoon is vaak nodig om toegang te krijgen tot informatie, medewerkers of praktijkervaring die belangrijk is voor het onderzoek.

Programma Handhaving & Gedrag

Een voorbeeld van hoe wetenschap en toezicht goed kunnen samenwerken, is het onderzoeksprogramma Handhaving & Gedrag. Dit programma bestaat al meer dan twintig jaar. Het is een uniek samenwerkingsverband van het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (het CCV) met verschillende partners: de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT), de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ), de Nederlandse Arbeidsinspectie en de Belastingdienst.

Samen stimuleren zij wetenschappelijk gedragsonderzoek dat aansluit op vragen uit de toezichtspraktijk.

Hoe werkt het onderzoeksprogramma?

De partners bepalen samen welke thema’s binnen toezicht onderzoek verdienen. Daarna leggen zij deze onderzoeksvragen voor aan wetenschappers. Wetenschappers dienen hun voorstel in en de beste ideeën worden gepresenteerd tijdens het congres Handhaving & Gedrag. Op basis van de feedback van toezichthouders kunnen de onderzoekers hun voorstel vervolgens aanscherpen.

Ook tijdens het onderzoek blijft de praktijk nauw betrokken. In de begeleidingscommissie zitten altijd meerdere vertegenwoordigers van toezichthoudende organisaties. Zij helpen de onderzoekers om de verbinding met de praktijk te houden, brengen hen in contact met de juiste mensen binnen hun organisatie en helpen om de onderzoeksresultaten daadwerkelijk in de praktijk te gebruiken.

Zo werken onderzoekers en toezichthouders vanaf de onderzoeksvraag tot en met de toepassing van de resultaten samen. Dat vergroot de kans dat wetenschappelijk onderzoek niet op de plank blijft liggen, maar echt bijdraagt aan beter toezicht.

Het is heel waardevol om met onderzoekers in gesprek te gaan over wat zou helpen om onderzoeksresultaten uiteindelijk te kunnen vertalen naar de toezichtspraktijk. Juist de spanning tussen wetenschappelijke nuance en de behoefte aan praktische, eenduidige handvatten voor toezichthouders zorgt voor een interessant gesprek en meer wederzijds begrip. – Marlies Kok (Nederlandse Arbeidsinspectie)

Website Handhavingengedrag.nl

De onderzoeksrapporten staan op de website van Handhaving & Gedrag. Iedereen kan ze daar gratis downloaden.