Aanpak criminele families vraagt om andere blik

Criminele families en gesloten familienetwerken vragen om een aanpak die beter aansluit bij hun dynamiek. Dat schrijven Meike Lommers en Lars Merkus, adviseurs van het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (het CCV), en onderzoeker en lector Janine Janssen in een artikel voor Sociale Vraagstukken.

Lommers, Merkus en Janssen zien dat de problematiek vaak gelaagder is dan alleen het plegen van strafbare feiten. Binnen familienetwerken kunnen daderschap, slachtofferschap en afhankelijkheid door elkaar lopen. Waar georganiseerde criminaliteit en huiselijk geweld vaak nog als aparte problemen worden benaderd, kunnen ze binnen deze netwerken juist met elkaar samenhangen en elkaar versterken.

Kijk naar het hele netwerk van een crimineel

Volgens de auteurs is het belangrijk om niet alleen naar individuele personen te kijken, maar ook naar het netwerk waarin zij leven. Familiebanden, onderlinge relaties en machtsverhoudingen spelen een belangrijke rol in hoe criminaliteit zich binnen een familie kan ontwikkelen en voortzetten.

Binnen gesloten familienetwerken kunnen loyaliteit, afhankelijkheid en onderlinge controle er namelijk voor zorgen dat mensen moeilijk afstand kunnen nemen van betrokkenheid bij criminele activiteiten. Ook kunnen criminele en gewelddadige patronen van generatie op generatie worden doorgegeven.

Een brede blik is daarom nodig. Professionals moeten niet alleen kijken naar óf daderschap óf slachtofferschap. Binnen een familienetwerk kunnen die rollen door elkaar lopen. Daarom is het ook belangrijk om te kijken naar de omstandigheden waarin mensen verkeren en naar de dynamiek binnen het netwerk.

Samenwerken bij aan pak criminaliteit

De aanpak van criminaliteit binnen familienetwerken vraagt om samenwerking tussen verschillende domeinen. Gemeenten, politie, zorg- en veiligheidspartners hebben elkaar nodig om signalen te verbinden, zicht te krijgen op wat er speelt en passende stappen te bepalen.

Bij dit voorbeeld is er niet altijd één vaste oplossing. Het vraagt om gezamenlijk analyseren, verschillende perspectieven samenbrengen en steeds opnieuw kijken naar wat in die situatie nodig is.

Bron: Sociale Vraagstukken – Aanpak criminele families moet op de schop